|| श्री मळगंगा देवी प्रसन्न ||

ऐलतिरी-पैलतिरी दोन मंदिरे आणि रांजण खळगे

अहमदनगर व पुणे जिल्ह्याच्या सीमेवर कुकडी नदीच्या पात्रात मळगंगा देवीची दोन मंदिरे आहेत[cite: 1]. ऐलतिरी व पैलतिरी असणाऱ्या या दोन मंदिरांपैकी एक शिरूर तालुक्यातील टाकळी हाजी येथे आहे, तर दुसरे पारनेर तालुक्यातील निघोज येथे आहे[cite: 1]. या मंदिरांच्या मधून कुकडी नदीचा प्रवाह जातो[cite: 1]. दोन्ही मंदिरांमधील अंतर सुमारे ३ किमी असले, तरी नदीवरील झुलत्या पुलावरून पायी चालत अवघ्या दोन ते चार मिनिटांत भाविक आणि पर्यटकांना एका मंदिरातून दुसऱ्या मंदिरात जाता येते[cite: 1].

जगप्रसिद्ध रांजण खळगे (रांजण खळगे)

पुणे व नगर जिल्ह्याची सीमा म्हणजे येथील कुकडी नदीचा प्रवाह[cite: 1]. या प्रवाहामुळे तयार झालेले येथील ‘रांजण खळगे’ आशियातील सर्वात मोठे असल्याचे सांगितले जाते[cite: 1]. मळगंगा मंदिराला लागूनच असलेले हे ‘रांजण खळगे’ पाहण्यासाठी येथे दररोज शेकडो पर्यटक येत असतात[cite: 1].

वैज्ञानिक भौगोलिक निर्मिती: नदीपात्रात कठीण आणि मृदू खडक एकत्र असतात[cite: 1]. वेगात येणाऱ्या प्रवाहाबरोबर लहान-मोठे दगड-गोटे वाहून येतात[cite: 1]. दगड-गोटे आणि येथील स्थानिक खडक यांच्यातील घर्षणाने मृदू खडक झिजून कठीण खडकाचा मधला भाग तसाच राहतो[cite: 1]. वर्षानुवर्षे सुरू असलेल्या या चक्राकार क्रियेमुळे नदी पात्रात भव्य ‘रांजण खळगे’ तयार झाले आहेत[cite: 1].

यात्रा, उत्सव आणि धार्मिक विधी

श्री मळगंगा देवी देवस्थान हे जागृत शक्तिपीठ असल्याने येथे वर्षभर विविध धार्मिक उत्सवांचे आयोजन केले जाते, ज्यामध्ये प्रामुख्याने वार्षिक यात्रा उत्सव आणि नवरात्रोत्सव मोठ्या प्रमाणावर साजरे होतात.

दैनिक नित्यनियम व भक्त सुविधा

• मंगळवारची आरती: दर मंगळवारी सकाळी ठीक ६:०० वाजता या मंदिरांमध्ये मुख्य आरती होते[cite: 1].
• २४ तास खुले: दोन्ही मंदिरे भाविकांसाठी २४ तास खुली असतात[cite: 1].
• भक्तनिवास सुविधा: भाविकांच्या सुविधेसाठी निघोजच्या मंदिर परिसरात भव्य व सोयीस्कर भक्तनिवास बांधण्यात आले आहे[cite: 1].

भेट देण्यासाठी उपयुक्त माहिती (प्रवास माहिती)